DESIGN | Nieuw lampenmerk Japth wil af van de lampenkap

DESIGN | Nieuw lampenmerk Japth wil af van de lampenkap

oktober 9, 2019 0 Door admin

design, verlichting, lamp, hanglamp, vloerlamp, japth

De mogelijkheden om verlichting anders vorm te geven zijn er al lang, maar toch blijft het design vaak traditioneel. Het nieuwe designlabel Japth wil daar verandering in brengen.

Ondanks dat de meeste gloeilampen zijn vervangen door led, concludeerden Aart van Rooij en Eduard Sweep, beiden ontwerper en interieur architect, dat het meeste licht nog steeds ‘onder een kapje vandaan komt’. Dat kan anders, vinden ze. En dus startten ze het designlabel Japth, waar plek is voor vooruitstrevend vormgegeven lampen.

Maar hoe anders zijn ze nu echt? De wereld van designlampen wordt gedomineerd door een aantal grote merken zoals Artemide, Flos en Ingo Maurer. Toch ook merken die bekend staan om hun vormgeving. Heb je daar als nieuwbakken designlabel wel wat aan toe te voegen? ,,Wij denken van wel’’, zegt Sweep. ,,Aart en ik kennen elkaar al meer dan twintig jaar uit het wereldje, en we kwamen allebei tot de conclusie dat de vormgeving van verlichting nog steeds achter blijft bij de technologische ontwikkelingen. Het nu mogelijk om vrijwel elk volume en elk oppervlak licht te laten geven.’’

Out of the box

Maar dat gebeurt nog te weinig, vinden ze. En dus ging het duo zelf aan de slag en vroeg ook andere designers mee te denken. De eerste concepten werden twee jaar geleden voor het eerst in Milaan gepresenteerd. ,,De feedback die we daar kregen was goed en moedigde ons door te gaan op de ingeslagen weg. ’’ Dit jaar keerden ze terug in Milaan met een doorontwikkelde collectie. ,,We hebben onze ontwerpers bij een high end productiebedrijf rondleidingen gegeven om de mogelijkheden van de nieuwe led-technologie te laten zien. Het lampje zelf bestaat al meer dan dertig jaar en er bestaan ook veel vooroordelen over. Led-verlichting zou kil zijn en niet krachtig genoeg. Inmiddels heb je het volledige kleurenspectrum tot je beschikking en is 2700K, wat hier de standaard is, ook goed bereikbaar. Die kennis was nodig om out of the box te kunnen denken.’’

Toch is de in Milaan gepresenteerde collectie ook weer niet extreem vormgegeven. ,,Dat klopt. Op dit moment hebben we te maken met twee aspecten die nog behoorlijk dominant zijn. Dat zijn ten eerste de overal in Europa wijd verspreide E27-fittingen waar we nu in plaats van gloeilampen retro-fit leds in draaien. Weinig efficiënt, maar goed. Ten tweede is het archetypische beeld van het lampje met kap nog behoorlijk dominant.’’

,,Wij willen iedereen die nog aan de fitting vast hangt, laten zien wat de toekomstige generatie verlichting allemaal kan. Dat vraagt dat we zowel out of the box moeten denken als ook realistisch moeten zijn in onze benadering. Dat is een spannend evenwicht. Het label is nu levensvatbaar, maar we kunnen omwille van de beelden en wensen van de klanten ook weer niet al te ver voor de troepen uitlopen. We hebben hier al innovatieve ontwerpen die we nu nog even op de plank laten liggen.’’

De Tray is sterk genoeg om een gewicht van 5 kilo te dragen

Als geslaagd voorbeeld van die nieuwe generatie verlichting noemt Sweep de Tray, ontworpen door Richard Hutten. De Tray is een hanglamp die je op het eerste gezicht alleen denkt te kunnen gebruiken boven de eettafel. Maar het platte blad, het ‘dienblad’ als het ware, is sterk genoeg om een gewicht van 5 kilo te kunnen dragen. Je kan deze lamp dus ook prima in een hoek van de kamer hangen om er bijvoorbeeld je verzameling beeldjes op uit te stallen, of een vaas met bloemen, die dan ook meteen fraai is uitgelicht.

Vormentaal

Zelf is Sweep verantwoordelijk voor het ontwerp van de Satellite lampen. De staande vloerlamp en tafellamp laten elk een andere vormentaal zien door gebruik te maken van de mogelijkheid om elk volume licht te kunnen laten geven ,,Je ziet in dit ontwerp niet waar de ledjes zitten.’’

Ook de King Pin van ontwerpduo Daphne Laurens, die dit jaar voor het eerst in de collectie is opgenomen, oogt misschien klassiek maar maakt ondertussen optimaal gebruik van de technische mogelijkheden. De horizontale verlichtingsarmen kunnen niet alleen 360 graden draaien, je kunt ze ook gemakkelijk losdraaien. ,,Je kunt dus je eigen modern vormgeven kroonluchter samenstellen.’’

Met de King Pin kun je een moderne kroonluchter samenstellen

De eerste Japth lampen verlaten nu de sociale werkplaatsen waar ze worden gemaakt. ,,We laten alles in Nederland maken en houden er bij het ontwerpen rekening mee dat ze in elkaar gezet worden door mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. We hopen dat Japth over een jaar in heel Europa te koop zal zijn. Het is wat ons betreft wel zo’n beetje tijd voor een andere vorm van verlichting. ’’ In Groningen heeft interieurwinkel Vesta het merk in de collectie opgenomen.

TEKST COR-PETER PASMA

Source: woonblog